En Ucuz Otomobil 738 Bin TL: B Sınıfında Talep Patlaması
İkinci el otomobil piyasasında ibre tersine döndü. Talep artarken, enflasyon karşısında araçların 'reel değeri' eriyor. İşte B sınıfı araçların zirve yaptığı yeni fiyat haritası.
Etiket Artıyor Ama 'Gerçek Değer' Eriyor: İkinci Elde İllüzyon
Otomobil piyasasında "yaprak kımıldamıyor" denilen dönemin sonuna gelindi. Bahçeşehir Üniversitesi Ekonomik ve Toplumsal Araştırmalar Merkezi (BETAM) tarafından Sahibinden verileriyle hazırlanan rapora göre, Aralık ayında ikinci el otomobil talebi aylık ve yıllık bazda %10 artış gösterdi. Ancak bu canlılık, beraberinde ilginç bir ekonomik paradoksu getirdi.
Ortalama satılık otomobil fiyatı geçen yıla göre %22 artarak 1 milyon 108 bin TL'ye ulaştı. Rakamlar kağıt üzerinde artmış görünse de, enflasyon hesaba katıldığında (reel fiyatlar) araçların değeri aslında %6,8 oranında eridi. Yani aracınızın TL bazında fiyatı arttı, ancak o paranın alım gücü geçen yıla göre düştü.
Vatandaşın Gücü "B Sınıfına" Yetiyor
Ekonomik sıkılaşma ve kredi musluklarının kısılması, talebi zorunlu olarak daha alt segmentlere kaydırdı. Raporun en çarpıcı detayı, fiyatı en çok artan grubun lüks araçlar değil, halkın en çok tercih ettiği B Sınıfı (Clio, i20, Polo vb.) araçlar olması. Bu sınıfta yıllık artış %26,6'yı bulurken, ortalama fiyat 738 bin TL bandına oturdu.
Model yılına bakıldığında ise vatandaşın "ayağımı yerden kessin, masrafsız olsun" mantığıyla hareket ettiği görülüyor. 2014-2018 model (7-12 yaş) araçların fiyatı %15,7 artarken, 2024 model "neredeyse sıfır" araçların fiyatı aylık bazda geriledi.
HANGİ SEGMENT KAÇ PARA OLDU?
Alıcı ve satıcıların piyasadaki konumunu görmesi için hazırlanan ortalama fiyat tablosu:
| Araç Sınıfı (Segment) | Ortalama Fiyat (Aralık) | Yıllık Değişim (TL Bazlı) | Piyasa Yorumu |
| B Sınıfı (Ekonomik) | 738.000 TL | ???? %26,6 (En Yüksek) | En Hızlı Satılan |
| C Sınıfı (Orta) | 984.000 TL | ???? %25,0 | Standart Talep |
| D Sınıfı (Üst) | 1.420.000 TL | ???? %25,0 | Dengeli Seyir |
| E Sınıfı (Lüks) | 2.292.000 TL | ???? Durağan | Alıcı Azaldı |
| Elektrikli | 3.520.000 TL | ???? %7,2 (En Düşük) | Yatırımcısı Üzgün |
(Veriler BETAM Aralık ayı raporundan derlenmiştir.)
"Otomobil artık bir 'yatırım aracı' olma vasfını yitirdi, tekrar 'ihtiyaç' kimliğine döndü. Benim piyasa okumama göre; elektrikli araçlardaki %7,2'lik sınırlı artış, ikinci el elektrikli piyasasının henüz oturmadığını ve tüketicinin 'batarya ömrü/menzil' kaygısıyla mesafeli durduğunu gösteriyor. Öte yandan 2014-2018 model araçlardaki fiyat artışı, orta direğin alım gücünün bu banda sıkıştığının kanıtı. Eğer elinizde B sınıfı temiz bir aracınız varsa, şu an piyasanın 'kralı' sizsiniz, satışı en kolay gruptasınız. Ancak lüks veya elektrikli aracınızı satmayı düşünüyorsanız, enflasyonun altında bir getiriye razı olmak veya takas yöntemini denemek zorundasınız."
Burada yer alan veriler ve yorumlar BETAM raporuna ve genel piyasa koşullarına dayanmakta olup yatırım tavsiyesi değildir. Fiyatlar aracın kondisyonuna, kilometresine ve hasar durumuna göre büyük farklılıklar gösterebilir.